Hyperacusis behandeling: hoe verminder je geluidsgevoeligheid echt? 

Hyperacusis behandeling draait niet alleen om dat je weer leert geluid te dempen, maar vooral om het aanpassen van hoe jouw brein geluid verwerkt. Heel eenvoudige gezegd: ‘Dat je weer goede filters op je oren bouwt’.

Als je last hebt van hyperacusis komen gewone geluiden vaak harder en scherper binnen dan normaal en kunnen ze als onaangenaam of zelfs pijnlijk worden ervaren. Denk aan harde (kinder) stemmen, bestek, verkeer of andere huishoudelijke geluiden zoals servies wat opgestapeld wordt. Wat voor anderen normaal voelt, kan voor jou irritatie, spanning, onrust of zelfs pijn en angst voor geluiden oproepen.

Hyperacusis kan veel invloed hebben op je dagelijks leven. Misschien merk je dat je ook sneller vermoeid raakt, steeds meer geluiden intenser binnenkomen of dat je je nog bewuster wordt van wat je hoort.

Je gaat situaties anders benaderen: drukke plekken vermijd je liever en je bent vaker alert op (plotselinge) geluiden. Door bijvoorbeeld irritatie, spanning of angst ga je bijvoorbeeld activiteiten en sociale momenten die je eerder graag deed, liever uit de weg.

Dan is het logisch dat je wilt weten: is hier iets aan te doen?

Het goede nieuws is; er is vaak wel degelijk iets aan te doen. Niet altijd doordat de klacht volledig verdwijnt, maar wel doordat je gevoeligheid voor geluid afneemt. Geluiden komen minder heftig of pijnlijk binnen en je ervaart meer rust.

Je hoeft minder alert te zijn op wat je hoort, kunt weer ontspannen een gesprek voeren - ook in een drukkere omgeving en met meer vertrouwen naar buiten. Je systeem komt stap voor stap tot rust, waardoor er weer ruimte ontstaat om deel te nemen aan activiteiten die je eerder vermeed.

Meld je aan en lees verder over de oorzaken van hyperacusis

Hyperacusis ontstaat meestal niet door één enkele oorzaak. Soms kan dat wel het geval zijn door bijvoorbeeld een geluidstrauma. Maar meestal spelen meerdere factoren (tegelijk) mee.

Verschillende factoren die van (in)directe invloed kunnen zijn, zijn; ‘aan’ staan, spanning, stress of overbelasting. Ook angst (bijvoorbeeld dat je klachten erger worden), frustratie of ingrijpende levensgebeurtenissen kunnen een rol spelen.

Je zenuwstelsel is dan als het ware voortdurend alert, waardoor je brein ook anders reageert op geluiden die je hoort.

Dit maakt duidelijk dat hyperacusis niet alleen een probleem van het oor is. Ook je zenuwstelsel, de verwerking van geluid in het brein, je aandacht voor geluid en de reactie van je lichaam spelen een belangrijke rol.

Klinkt dit misschien wat onverwacht? Fysiologisch is hyperacusis eigenlijk heel logisch.

Daarom vraagt herstel juist vaak om een bredere benadering dan alleen het ‘verminderen’ van geluid, of door het gebruik van bijvoorbeeld door oordoppen. Sterker nog: onbewust en onbedoeld kunnen deze strategieën de klachten juist in stand houden of zelfs versterken.

Hyperacusis en tinnitus komen vaak samen voor. Beide klachten hangen samen met veranderingen in het gehoorsysteem en de manier waarop het brein geluid verwerkt. We zien regelmatig dat tinnitus ‘als eerste’ ontstaat. Wanneer dit onvoldoende adequaat wordt aangepakt, kan hyperacusis zich als het ware ‘bovenop’ tinnitus ontwikkelen, waardoor beide klachten verder kunnen toenemen.

Veel mensen ervaren hyperacusis uiteindelijk alsnog belastender dan tinnitus.

Ja, hyperacusis is vaak te behandelen. Tegelijk is het belangrijk om daar realistisch naar te kijken.

Een snelle oplossing is er namelijk meestal niet. De ‘achtergrond’ van hyperacusis is daarvoor te complex. Herstel betekent onder andere dat je je brein traint om geluiden weer anders te verwerken, alsof het opnieuw een filter ontwikkelt.

Geluiden kun je weer gewoon horen, ze komen niet meer (zo) hard, scherp of pijnlijk binnen en je ervaart meer rust. Je hoeft ook niet meer voortdurend alert te zijn op wat je mogelijk gaat horen en kunt weer ontspannen een gesprek voeren, ook in een drukkere omgeving. Ook je dierbaren kunnen bijvoorbeeld weer gewoon de vaatwasser in en uitpakken zonder dat ze rekening met jou hoeven te houden.

Je systeem komt stap voor stap tot rust, waardoor je weer met vertrouwen de ruimte ervaart om deel te nemen aan activiteiten die je eerder vermeed.

We leren jou dit zelf zodat je het kunt toepassen in je dagelijks leven.

Dat is precies waarom een goede behandeling van hyperacusis veel verschil kan maken.

Als je zoekt naar een passende behandeling voor hyperacusis, merk je al snel dat er veel algemene informatie te vinden is. Toch zit herstel zelden in een standaardaanpak, maar juist in een behandeling die aansluit bij jou, jouw klachten en de context waarin je leeft.

Vaak merk je dat je van alles probeert, maar dat het niet echt verandert.

Want wist je dat klachten vaak onbewust en onbedoeld in stand worden gehouden?

Bij de Tinnitus Academie staat daarom niet alleen hyperacusis centraal, maar juist het systeem achter de klacht. Je kunt dit zien als een ketting: wanneer alle onderdelen goed samenwerken, functioneert het geheel perfect. Als één onderdeel minder goed loopt, dan is dat geen probleem want de andere delen kunnen dat vaak prima opvangen; mits het systeem als geheel in balans is.

We kijken naar de geluiden waar je gevoelig voor bent, hoe je lichaam daarop reageert en welke situaties of triggers een rol spelen. Ook onderzoeken we welke (onbewuste) patronen helpend zijn of je klachten juist in stand houden, en waarom jouw systeem zo sterk op geluid(en) reageert. Daarnaast nemen we andere factoren mee die jouw hyperacusis en eventuele tinnitus kunnen blijven voeden.

Omdat iedere klacht, iedere situatie en ieder mens uniek is, is behandeling altijd maatwerk.

Daarom biedt Tinnitus Academie individuele trajecten, duotrajecten en groepstrajecten - zodat de begeleiding aansluit bij jouw situatie en bij wat jij nodig hebt.

Lees meer over een effectieve behandeling van hyperacusis!

Een effectieve behandeling van hyperacusis richt zich niet alleen op het oor, maar op het hele systeem erachter; de ketting. Belangrijk is om te begrijpen welke triggers jouw systeem activeren en waarom het (gehoor)systeem dat geluid beoordeelt zo gevoelig is geworden, soms zelfs pijnlijk.

Onderdeel van deze ketting is je zenuwstelsel, dat continu in verbinding staat met je brein. Ook het auditieve deel van je brein speelt hierin een belangrijke rol. Dit deel zorgt er normaal voor dat we geluiden goed kunnen horen, elkaar kunnen verstaan en elkaar of andere geluiden goed kunnen begrijpen of interpreteren. Bij hyperacusis staat dit systeem echter (veel) gevoeliger afgesteld, waardoor gewone geluiden sneller als te heftig of pijnlijk worden ervaren.

Het filter dat voorheen hielp om geluiden op een natuurlijke manier binnen te laten, lijkt als het ware te ‘open’ te staan. Alsof je systeem continu alert is op geluid.

Binnen deze ketting versterken verschillende onderdelen elkaar: de verwerking van geluid, de reactie van je lichaam, je zenuwstelsel, je aandacht en je gedrag. Wanneer geluid gekoppeld raakt aan spanning, angst of verlies van controle, kan je systeem steeds sneller en sterker reageren.

Tegelijk ligt hierin ook de sleutel tot herstel.

Net zoals dat een ketting één kant op kan bewegen, kan hij juist ook weer de andere kant op bewegen. Dat betekent dat je het systeem kunt hertrainen, zodat het anders leert reageren op geluid. Zonder dat jij als persoon hoeft te veranderen.

In meer medische termen betekent dit een beweging van sensitisatie naar desensitisatie: van een overgevoelig en alert systeem naar een systeem dat geluid weer kan verdragen en op een meer natuurlijke manier leert interpreteren. Heel eenvoudige gezegd: ‘Je hebt weer goede filters op je oren’.

Tijdens een traject (behandeling) werken we stap voor stap aan een beweging van overgevoeligheid en een te alert systeem naar een systeem dat weer in balans, tot rust komt. Je ‘ketting’ gaat weer beter samenwerken, waardoor geluiden van buitenaf op een meer natuurlijke manier binnenkomen, verwerkt en geïnterpreteerd worden. Of te wel: Het filter kan weer doen waarvoor het bedoeld is.

Daardoor hoef je niet meer voortdurend alert of angstig te zijn voor (onverwachte) geluiden en ontstaat er weer ruimte voor wat voor jou belangrijk is.

Rust in je systeem. Niet meer continu ‘aan’ staan, minder spanning in je lichaam en weer kunnen ontspannen.

Geluid dat weer normaal voelt.

Geluiden komen minder scherp, heftig of pijnlijk binnen en je schrikt minder van alledaagse geluiden.

Vrijheid. Weer naar buiten kunnen zonder nadenken, zonder te hoeven plannen of vermijden.

Energie. Minder vermoeidheid, weer ruimte voor je dag en avond.

Veiligheid en vertrouwen. Weten dat het goed komt en je niet meer kwetsbaar voelen voor geluid.

Onbevangen meedoen aan het sociale leven en andere activiteiten.

Daarom kijken we bij Tinnitus Academie verder dan alleen hyperacusis en tinnitus. Juist die systemische benadering maakt het verschil tussen blijven vastlopen en weer in beweging komen en echt vooruitgaan.

Misschien heb je al veel gelezen over hyperacusis. Misschien begrijp je inmiddels dat er meerdere factoren direct en indirect invloed hebben, dat bijvoorbeeld je brein een rol speelt en dat negeren op de lange termijn niet helpt.

Toch kun je nog steeds klachten ervaren of zelfs vastlopen. Dat is heel begrijpelijk.

Herstel van hyperacusis verloopt meestal geleidelijk. Soms begint het met een grotere doorbraak, maar vaak met kleine verschuivingen, verbeteringen.

Geluiden voelen minder scherp. Je herstelt sneller na prikkels. Je durft weer meer. De (emotionele) reactie op geluid neemt af en stap voor stap groeit je tolerantie. En daarmee het belangrijkste; je filter gaat weer beter en goed werken.

Dat proces verloopt niet altijd lineair. Er kunnen schommelingen zijn. Daarom is het belangrijk om herstel niet alleen te beoordelen op hoe gevoelig geluid binnenkomt, maar juist op hoe jouw systeem erop reageert.

Meer rust in je lichaam. Minder angst voor geluid. Minder vermijden en meer vertrouwen. Weer ruimte om te doen wat voor jou belangrijk is.

Hyperacusisbehandeling draait niet om loze beloftes, maar om een realistisch perspectief. Er is vaak meer mogelijk dan je denkt. Zeker wanneer je begrijpt hoe jouw systeem werkt en leert hoe je dit zelf kunt beïnvloeden. Wij helpen je er graag bij!

• Wat is hyperacusis?
  Hyperacusis is een verhoogde gevoeligheid voor geluid. Geluiden die voor anderen normaal zijn, kunnen voor jou te hard, scherp of zelfs pijnlijk binnenkomen.
  
  
• Is hyperacusis te behandelen?
  Ja, hyperacusis is vaak te behandelen. Een snelle oplossing is er meestal niet - de ‘achtergrond’ van hyperacusis is daarvoor te complex. 
  
  Herstel betekent dat je systeem stap voor stap tot rust komt. Daardoor ontstaat er weer ruimte om met vertrouwen deel te nemen aan activiteiten die je wellicht eerder vermeed. Je herstelt sneller na prikkels en geluiden komen minder heftig of pijnlijk binnen. Ze voelen weer normaler of nog beter; ze voelen weer normaal. 
  
  Kort gezegd: je filter gaat weer doen waarvoor het bedoeld is.
  
  Bij de Tinnitus Academie begeleiden we je in dit proces.
  
  
• Welke behandeling past bij hyperacusis?
  Een behandeling van hyperacusis vraagt om maatwerk. Iedere klacht, ieder persoon en iedere situatie is anders. 
  
  Daarom kijken we bij de Tinnitus Academie niet alleen naar de klacht zelf, maar ook naar de processen die jouw gevoeligheid voor geluid mogelijk onbewust en onbedoeld in stand houden. 
  
  Een traject stemmen we daarom altijd af op wat jij nodig hebt en wat voor jou van toepassing is.
  
  
• Wat is de relatie tussen hyperacusis en tinnitus?
  Hyperacusis en tinnitus komen vaak samen voor. Beide klachten hangen samen met veranderingen in het gehoorsysteem en hetgeen wat hier in belangrijke mate mee samenhangt zoals bijvoorbeeld je zenuwstelsel. Tevens heeft de verwerking van het geluid door je brein invloed.
  
  Door, kort samengevat, bovenstaande kunnen tinnitus en hyperacusis elkaar ook versterken.
  
  
• Kan hyperacusis vanzelf overgaan?
  Soms nemen klachten spontaan af, maar dat is meestal niet het geval.
  
  Wanneer hyperacusis langer aanhoudt of tot vermijding leidt, is het vaak helpend om gericht te kijken naar wat jouw klachten, wellicht onbewust en onbedoeld, in stand houdt en om hierin goede begeleiding te krijgen.
  
• Wat werkt bij hyperacusis?
  Wat werkt bij hyperacusis verschilt per persoon. Juist daarom is een standaardaanpak vaak niet voldoende.

Bij Tinnitus Academie kijken we naar het geheel: hoe jouw systeem reageert op geluid, welke patronen een rol spelen en wat jouw klachten mogelijk in stand houdt. Op basis daarvan werken we stap voor stap aan herstel.